Ramazan: Zamana Değil, Nefse Sınır

Yarın Ramazan başlıyor. Her yıl takvim aynı cümleyi söyler ama insan her defasında başka bir yerinden duyar bu haberi. Çünkü Ramazan, sadece bir ay değildir; insanın kendine çağrıldığı bir mevsimdir. Oruç, aç kalmak değildir yalnızca. Açlık bir araçtır; maksat arınmaktır. Midemiz susarken kalbimiz konuşsun diyedir. Dilimiz suskunlaşsın ki sözümüz incinmesin diyedir. Gözümüz haramdan çekilsin ki bakışımız temizlensin diyedir. İnsan bütün zerreleriyle oruç tutmadıkça, aç kalmak eksik bir ibadet olarak kalır. El harama uzanıyorsa, dil kırıyorsa, gönül kibir taşıyorsa; mideyi aç bırakmanın tek başına bir anlamı yoktur. Ramazan, nefse sınır koyma sanatıdır. Ortaokul yıllarımda bir öğretmenimiz vardı. Ramazan yaklaşınca yarı şaka yarı sitemle, “Ramazan geldi, zam başladı.” derdi. Çocuklukta bu söze gülerdik. Büyüyünce anladık ki aslında bir toplumsal yaraya işaret ediyormuş. Bereket ayı diye karşıladığımız Ramazan’da, çarşı pazarda fiyatların yükselmesi nasıl bir çelişkidir? Oysa bu ayın ruhu paylaşmaktır. Sofralar büyüsün diye değil; gönüller büyüsün diyedir Ramazan. Ticaretin de orucu vardır. Terazinin de bir ahlâkı vardır. Kazancın da bir vicdanı olmalıdır. Birinin iftar heyecanı, diğerinin fırsat hesabına dönüşmemelidir. Çünkü gerçek oruç, başkasının hakkını gözetmektir. Ramazan biraz da yavaşlamaktır. Koşan dünyada durabilmektir. Tüketirken düşünmeyi, konuşurken susmayı öğrenmektir. Belki de en çok şunu sormalıyız kendimize: Bu ay sonunda bizde ne eksilecek, ne artacak? Eğer hırsımız eksilir, merhametimiz artarsa; Öfkemiz azalır, sabrımız çoğalırsa; Kibirimiz kırılır, tevazumuz güçlenirse… İşte o zaman Ramazan gerçekten gelmiş demektir. Ramazan zam ayı değil; iç hesap ayıdır. Fiyatların değil, fazlalıkların eksilmesi gereken zamandır. Nefsin değil, insanlığın yükselmesi gereken vakittir. Bu ay sofralarımız sade, kalplerimiz berrak olsun. Ve en çok da adaletimiz çoğalsın. Ramazan’ımız mübarek olsun. İstersen sonuna şöyle bir imza düzeni yapabiliriz: